Performatik 3 : Pasta for Tired Dancers

Voor het derde en laatste deel van de Performatik-reeks nodigde het Kaaitheter de Weense dramaturg Berno Odo Polzer uit om een project samen te stellen rond muziek en performance. Polzer is verbonden aan Wien Modern, een festival voor hedendaagse muziek dat tegelijk ook een platform biedt aan nieuwe dans, beeldende kunst, tekst en media.
Polzer doopte zijn project Pasta for Tired Dancers, naar de Amerikaanse componist Alvin Lucier, die jarenlang elke week een pastagerecht klaarmaakte voor een danseres die, uitgeput na de zware dagtraining, elke week weer op adem kwam dank zij de door hem bereide maaltijd. Pasta for
Tired Dancers verkent de wereld van klank, bewegende lichamen en dito beelden. Het goedgevulde programma bevat concerten, performances, films en installaties van componisten, muzikanten, choreografen, performers, beeldend kunstenaars en filmmakers.

Berno Odo Polzer: “Pasta for Tired Dancers sluit aan bij verschillende artistieke velden – muziek, dans, beeldende kunst en film – en biedt zo verschillende gezichtspunten op en benaderingen van performativiteit. Elk van de vijf avonden trekt een specifieke lijn naar het veld van wat kan gepresenteerd worden op een scène: klank, taal, beweging en beeld. Pasta for Tired Dancers is een uitnodiging om die lijnen te volgen, om tijd door te brengen met de artiesten en na te denken over de veranderende noties van performativiteit.

Alvin Lucier Alvin Lucier Evening : Het koken van pasta voor vermoeide dansers

De Amerikaanse componist en pionier van de experimentele muziek Alvin Lucier (1931) was lange tijd een medewerker van John Cage en is een van de prominente figuren van de Amerikaanse muziek.
Ruimte, spraak en tijd zijn de basisingrediënten van zijn muziekperformance I am sitting in a room (1970), een compositie voor een kamer (‘Elke kamer heeft haar eigen melodie’, aldus Lucier), een stem en een taperecorder die hij voor het eerst in België zal uitvoeren, in het Kaaitheater.
De performance wordt vervolgd in de Kaaitheaterstudio’s (er wordt voor vervoer gezorgd van het Kaaitheater naar de Kaaitheaterstudio’s) , waar Lucier Nothing is Real (Strawberry Fields Forever) zal uitvoeren, een compositie voor piano, versterkte theepot en tape recorder. Nadien krijgt Lucier het gezelschap van Berno Odo Polzer voor een nagesprek, terwijl zij de pasta klaarmaken die dit project zijn titel gaf.

Programma :
  • Alvin Lucier, I am sitting in a room (1970) voor stem en elektromagnetische tape, Alvin Lucier (stem)
  • Alvin Lucier, Nothing is Real (Strawberry Fields Forever) (1990) voor piano, versterkte teepot, tape recorder en miniatuur sound system, Alvin Lucier (piano)
Alvin Lucier : http://alucier.web.wesleyan.edu
Audio:
Alvin Lucier op UbuWeb Sound ( met documetaire/interviews en de originele opname van I am sitting in a room)
Alvin Lucier, I am sitting in a room en Nothing Is Real (Strawberry Fields Forever) op www.archive.org

—————————————–

Georges Aperghis Georges Aperghis Evening : Muziek voor stem en lichaam

14 Récitations van de Grieks-Franse componist Georges Aperghis (1945) is tegelijk muziek en theater. Aperghis schreef deze compositie niet alleen voor de stem maar voor het gehele lichaam van de vertolker. Klinkers en medeklinkers, de bouwstenen van onze taal, worden gevarieerd, gearticuleerd en gekleurd, wat resulteert in een stuk van een buitengewone intensiteit.

Georges Aperghis: “The basic idea of 14 Récitations is to work with syllables and phonemes as if they were notes or pitches. Instead of only using pitches to create melodies I work with syllables and phonemes, the building blocks of our language. This principle is comparable to Anton Webern’s ‘Klangfarbenmelodie’: a melody made of colours, of values of sounds with all their richness. Although the syllable material is derived mainly from the French language I think that the mental midget stories created in Récitations are also accessible for people who do not understand French.
When I composed the 14 pieces of Récitations in 1978 I faced the challenge to preserve as many different stories and sound articulations as possible while staying simple in order to enable the listeners to enter this microcosm of imaginative stories and to keep the permutation processes of the syllables observable and perceivable. The 14 Récitations was the first work in which I managed to combine complexity and simplicity in that way. Somehow the audience wrote the piece in company with me, the listeners were present in my mind during the composition process. That’s why I am convinced that the audience can participate in the experience of these pieces. (…)
The 14 Récitations demand a lot from the singer in terms of coping with the technical challenges of the score and above all finding the pleasure of it. These pieces require a lot more than just following the score’s detailed instructions. In fact the singer has to become someone else while studying and performing the score. Performing 14 Récitations is an experience and an adventure. The same is true for the listener.”

De Franse sopraan Donatienne Michel-Dansac ‘belichaamt’ letterlijk deze muziek. Zij beschikt over de technische, mentale en muzikale vaardigheden die nodig zijn voor het vertolken van Aperghis’ veeleisende partituur. Deze muziek heeft haar alvast heel veel geleerd, en niet alleen voor haar stem, iets waar ze Aperghis zeer dankbaar voor is.

Donatienne Michel-Dansac over 14 Récitations : “If I would not know Georges Aperghis and his extraordinary personality, his humanity, I would probably think that he is just crazy, or even that he doesn’t like human beings. But it’s the opposite: he loves people. He actually loves the interpreters for whom he writes such difficult pieces. And that’s why we are able and actually want to confront ourselves with these sometimes perversely difficult demands. There is something very human in Aperghis’ music, you feel this specific quality. 14 Récitations contain many conditions, processes and emotions of our daily life, but they are enormously condensed in time. I believe that we all know the mental and physical states expressed in this music. This music taught me so much, and not only for my voice. And there is always more to learn. I thank him for this ongoing inner journey.”

In het tweede deel wordt een gloednieuwe documentaire getoond over Aperghis’ muziek- en theaterwerk: Aperghis, Tempête sous un Crâne van de Franse cineaste Catherine Maximoff.

Programma :
  • Georges Aperghis, 14 Récitations (1978), Donatienne Michel-Dansac (sopraan)
  • Aperghis, Tempête sous un Crâne, een film van C
    atherine Maximoff (2006)
Georges Aperghis : www.aperghis.com
Interview met Georges Aperghis door Frank Madlener (Parijs, 24 november 2000) op www.arsmusica.be

Audio: Georges Aperghis op UbuWeb Sound

—————————————–

Leif Inge Leif Inge : Stretch over Beethoven

De Noorse conceptueel kunstenaar Leif Inge heeft Beethovens Negende zonder distorsie van de toonhoogte gestretcht tot een elektro-akoestisch concert van 24 uur. Dat zorgt voor een fascinerende perceptie van tijd. Het stuk werd opgevoerd van New York tot Shangai, waarbij vaak echte communities ontstonden van mensen die de hele 24 uur uitzitten (en af en toe een tukje maken).
The New York Times: ‘Wat normaal klinkt als een opgewekt Weens melodietje van 5 of 10 seconden wordt een minutenlange cascade van boventonen; een tromroffel wordt een nachtmerrieachtige lawine. Toch blijft de symfonie op een of andere manier herkenbaar, in spirit, zoniet in vorm; de bevroren strijkers beladen met een intense, sombere Beethoven-ness.’
Het mag dan al een uitputtingsslag zijn : de toegang tot deze performance is gratis.

Leif Inge : 9 Beet Stretch: www.expandedfield.net
Aan Beethoven trekken, Over Leif Inges 9 Beet Stretch, Harold Schellinx op www.cut-up.com, 18/09/2005

—————————————–

Bernhard Lang Bernhard Lang Evening : De esthetica van de herhaling

Van de Weense componist en computermuzikant Bernhard Lang (1957) ging onlangs voor het Mozartjaar in Wenen het muziektheaterstuk I hate Mozart in première. Eerder dit jaar werd in de Bastille in Parijs Das Theater der Wiederholungen gebracht, gebaseerd op teksten van de Sade en William S. Burroughs en gechoreografeerd door Xavier Le Roy.
Centraal in het programma is de creatie van een nieuw dansstuk van de in Wenen werkende choreografe Christine Gaigg waarvoor een nieuw ontwikkelde video loop generator wordt gebruikt. Wat doet herhaling met onze perceptie? De esthetica van de loop, de herhaling, is wat de verschillende onderdelen van deze avond verbindt.

Programma :
  • Bernhard Lang, DW6a (2002), for e-viola/e-violin and loop-generator, Dimitrios Polisoidis (e-viola/e-violin)
  • Christine Gaigg & Bernhard Lang, V-TRIKE – for one dancer, metal sound plate and visual loop generator (2004-06)
  • Martin Arnold, Alone. Life Wastes Andy Hardy (1998)
  • Bernhard Lang, A Room full of Shoes (2001), Bernhard Lang (computer)
  • Laurent Goldring, video for Differenz / Wiederholung 2 by Bernhard Lang (2006)
Bernhard Lang : http://members.chello.at/bernhard.lang/

—————————————–

Helmut Lachenmann Helmut Lachenmann & Martin Siewert Evening : de choreografie van muziek

In 2005 creëerde de Franse choreograaf Xavier Le Roy een ‘geënsceneerd concert’ op muziek van de Duitse componist Helmut Lachenmann. De choreografie werkte met de dissociatie van geluid en beweging op het moment zelf waarop de muziek wordt uitgevoerd; de bewegingen van de musici worden het materiaal van de dansvoorstelling.
Op de slotavond van Pasta for Tired Dancers wordt het tweede deel van deze voorstelling gebracht: de muziek is Lachenmanns gitaarduet Salut für Caudwell (1977). Deze 30 minuten durende compositie is een mijlpaal in de muziek voor gitaar en tovert ongehoorde klanken te voorschijn, delicate structuren en een breed spectrum aan muzikale referenties. In dit tweede deel kan je de gerenommeerde gitarist, elektronicamuzikant en componist Martin Siewert aan het werk zien, die zijn muzikale kijk op Salut für Caudwell ten gehore brengt met beelden van de Duitse videokunstenaar Lillevan.

Programma :
  • Xavier Le Roy, Helmut Lachenmann, Salut für Caudwell
  • Martin Siewert, New Work for guitars, electronics and live video (2006/07)
Martin Siewert : http://siewert.klingt.org
Xavier Le Roy : www.insituproductions.net

Thinking About Helmut Lachenmann,with Recommended Recordings, Dan Albertson op www.lafolia.com, november 2004
Helmut Lachenmann op www.arsmusica.be

—————————————–

Tijd en plaats van het gebeuren :

Performatik 3 : Pasta for Tired Dancers
Alvin Lucier Evening
Dinsdag 30 januari 2007 om 20.30 u
—————————————–
Georges Aperghis Evening
Woensdag 31 januari 2007 om 20.30 u
—————————————–
Bernhard Lang Evening
Vrijdag 2 februari 2007 om 20.30 u
—————————————–
Leif Inge : 9 Beet Stretch
Vrijdag 2 februari om 19.30 tot zaterdag 3 februari 2007 om 19.30

—————————————–
Helmut Lachenmann & Martin Siewert Evening
Zaterdag 3 februari 2007 om 20.30 u
Closing party om 23.00 u

Kaaitheater
Sainctelettesquare 20
1000 Brussel

en

Kaaitheaterstudios
Onze-Lieve-Vrouw van Vaakstraat 81
1000 Brussel

Meer info : www.kaaitheater.be