Ensemble Musiques Nouvelles : Bartholomée, Gobert, Eggert, Viñao

Moritz Eggert Al sinds 1962 bewandelt het Ensemble Musiques Nouvelles de wegen van het ongehoorde. Als gevestigde waarde binnen de ensembles die zich aan de muziek van onze tijd wijden, koppelt Musiques Nouvelles traditie aan experiment en erfgoed aan vernieuwing om in de maatslag van deze eeuw de premissen te laten horen van de volgende. Onder leiding van componist, cellist en orkestdirigent Jean-Paul Dessy is Musiques Nouvelles een kern van muzikale creatie en productie die sinds 1998 zijn thuishaven heeft in Bergen. Het Ensemble Musiques Nouvelles creëert elk seizoen meer dan 25 nieuwe werken en gaat banden aan met dans, video, mode, elektronica…
Samen met Jean-Paul Dessy, artistiek leider van Musiques Nouvelles, werd voor Ars Musica een eclectisch, grenzenverkennend proramma opgesteld. Over de wereldcreaties van Pierre Bartholomée en van Gilles Gobert is op dit moment enkel de bezetting bekend: die is klein en ‘klassiek’ gehouden. Daartegenover staat het speelse pong van één van de meest onvoorspelbare jong Duitse componisten Moritz Eggert en het overdonderend ritmische Colisión y Momento van Alejandro Viñao.

Ars Musica/Spring viert de 70ste verjaardag van Belgisch componist Pierre Bartholomée (°1937) met een opdracht voor het ensemble Musiques Nouvelles.
Sinds zijn studies werkte Pierre Bartholomée samen met Henri Pousseur, André Souris en Pierre Boulez. Hij was mede-oprichter van het ensemble Musiques Nouvelles. Aan het begin van zijn lange en veelzijdige carrière werkte hij onder meer als klankingenieur en producer bij de RTBF. In 1972 ging hij muziekanalyse doceren aan het conservatorium van Brussel. Van 1977 tot 1999 was hij artistiek directeur en dirigent van het Orchestre Philharmonique de Liège. Pierre Bartholomée was van 1999 tot 2003 composer in residence aan de universiteit van Leuven waar hij ook les gegeven heeft.
Momenteel werkt Pierre Bartholomée aan een nieuwe opera, Lumière Antigone, op basis van een werk van Henry Bauchau voor 2008. Daarnaast componeert hij een Requiem dat voorzien is voor november 2007. Pierre Bartholomée wordt vaak gevraagd als jurylid bij grote internationale wedstrijden voor compositie en vertolking.

Pierre Bartholomée over ‘7X7’: “7X7 is ontstaan uit een ontmoeting met schilder, fotograaf en graveur Jacques Clauzel, wiens universum me bijzonder aanspreekt. Hij maakt o.a. abstracte, monochrome ‘schilderijen’ op speciaal geplooid papier en deze werken hebben mijn verbeelding aan het werk gezet. Het toeval wil dat ik net met Clauzel in contact kwam op het moment dat Ars Musica me een opdracht gaf voor een nieuw werk om mijn zeventigste verjaardag te vieren. Toch is 7X7 geenszins een illustratie van de werken van Clauzel. Het is een op zich staand werk waarvan de titel reeds zijn structuur voorspelt: uitgangspunt is het bewust beperkt gehouden materiaal van 7 noten die in 7 delen ‘bewerkt’ worden en waarbij het eerste en het zevende deel elkaars spiegelbeeld zijn. Het is geschreven voor zeven instrumenten: voor de houtblazers een Engelse hoorn, voor de koperblazers een trompet, verscheidene percussie-instrumenten, een piano en drie strijkers: viool, altviool en cello. De vorm is die van een waaier en ik heb de verschillende onderdelen op nogal systematische wijze gebruikt. Toch heb ik de heldere lijnen af en toe bewust vertroebeld met onverwachte en onvoorspelbare gebaren”. (Uittreksel uit een interview met Pierre Bartholomée, Ars Musica)

Gilles Gobert studeerde analyse, harmonie, contrapunt en koordirectie aan het conservatorium van Bergen en compositie en orkestratie bij Claude Ledoux. Hij liep bovendien stage voor analyse en schriftuur bij Jean-Claude Baertsoen, Jean-Pierre Deleuze en Jean-Marie Rens, voor compositie bij Helmut Lachenmann, Tristan Murail, Magnus Lindberg en Jonathan Harvey; muziekinformatica volgde hij aan het Ircam. In 2001 was Gobert laureaat van het concours ‘Opera prima Europa’ in Rome met zijn Pièce pour ensemble de dix musiciens.  In de zomer van datzelfde jaar was hij composer in residence tijdens de masterclasses in Anjou (georganiseerd door het Quatuor Danel) voor de creatie van een kameropera voor kinderen Dix scènes de Faust, naar een libretto van Nicolas Lefrançois. Gilles Gobert componeerde verscheidene vocale, instrumentale  en gemengde werken voor onder meer het Ensemble Musiques Nouvelles, Arne Deforce, het Quatuor Danel, het Orchestre de Chambre de Wallonie, QO2, Nahandove, Izumi Okubo en het ensemble OII. Zijn muziek was te horen op festivals als Ars Musica, Les Images Sonores, Lille 2004 en het Spark festival for electronic music (Minneapolis -USA). Hij onderwijst ‘gewone’ en computergestuurde compositie aan de conservatoria van Luik en Bergen. Hij is artistiek directeur van het ensemble voor hedendaagse muziek OII en van het vocaal ensemble Alternances.

Moritz Eggert (1965) studeerde piano bij Raymund Havenith en Dieter Lallinger en compositie bij Hans-Jürgen von Bose en Robert Saxton. Moritz Eggert geeft recitals, treedt op als solist met orkest en als kamermusicus. In 1996 gaf hij een concert met alle werken voor piano solo van Hans Werner Henze. In 1989 won hij het Internationaal Gaudeamus Vertolkers Concours. Moritz Eggert componeert veel voor muziektheater, en stond vaak aan de wieg van onalledaagse producties. Hij won verschillende prijzen, onder meer de compositieprijs van de Salzburger Osterfestspiele en de Zemlinsky Prijs. Een van zijn bekendste werken is de avondvullende cyclus voor piano solo Haemmerklavier. Zijn Soccer Oratorio, geschreven voor de RuhrTriennale 2005 en het wereldkampioenschap voetbal in 2006 trok wereldwijd de aandacht. Orale Pole Mazy Brats, Eggerts collage van alle 22 opera’s van Mozart voor de Salzburger Festspiele van 2006, werd in heel Europa live op televisie uitgezonden.

Alejandro Viñao werd in 1951 geboren in Buenos Aires. Hij studeerde compositie bij de Russische componist Jacobo Fisher. In 1975 vestigde hij zich in het Verenigd Koninkrijk waar hij zijn studies voortzette aan het Royal College of Music en aan de City University in Londen, waar hij een doctoraat in compositie behaalde in 1988. Viñao werd verschillende keren bekroond met internationale prijzen, waaronder de International Rostrum of Composers van de Unesco in 1984 en de Golden Nica van Ars Electronica in 1992. Zijn muziek wordt overal in Europa en de Verenigde Staten uitgevoerd tijdens festivals als het Tanglewood Festival, het Herfstfestival in Warschau of de Proms in Londen. Viñao kreeg opdrachten van orkesten en ensembles als de BBC Symphony Orchestra en het Kronos Quartet en van instituten als het Ircam, waar hij veel heeft gewerkt in de jaren tachtig; het MIT (Massachusetts Institute of Technology) in de Verenigde Staten, waar hij in 1987 componist in residence was en het Zentrum für Kunst und Medientechnologie in Karlsruhe … Momenteel is hij artist in residence aan het Computer Lab van de universiteit van Cambridge. De muziek van Alejandro Viñao wordt gekenmerkt door de pulserende, ritmische structuren die grootschalige vormen proberen op te wekken en door een melodische schriftuur die – zoals bij veel niet-Europese muziek – zich eerder door middel van ritme dan door middel van harmonie ontwikkelt. Tot zijn werk behoren Apocryphal Dances voor symfon
isch orkest en computer (1996-1997), de stukken voor gemengd koor en computer Epitafios (1999) en La Trama (2002-2003), en de kameropera Rashomon (1995-1999)… Viñao droeg ook bij aan multimediaprojecten, schreef muziek voor een twintigtal films en werkte mee aan verschillende BBC-programma’s.

Programma :
  • Pierre Bartholomée, 7 x 7 (wereldcreatie)
  • Gilles Gobert, Pièce pour quatuor à cordes, piano et percussions (wereldcreatie)
  • Moritz Eggert, pong (Belgische creatie)
  • Alejandro Viñao, Colisión y Momento (Belgische creatie)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Ars Musica/Spring 2007
Ensemble Musiques Nouvelles : Bartholomée, Gobert, Eggert, Viñao

Théâtre Marni
Rue de Vergnies, 25 B
1050 Brussel

Meer info : www.arsmusica.be, www.musiquesnouvelles.com, www.theatremarni.com en www.moritzeggert.de