Artefact : Capturing Time – Mapping the Moment

Milanese Van 12 tot 17 februari wordt het STUK in Leuven ingepalmd door de derde editie van het ARTEFACT-FESTIVAL. Tijdens dit festival komen diverse disciplines uit de hedendaagse kunst en media aan bod. Het centrale thema dit jaar is ‘Capturing Time – Mapping the Moment’.

Installaties, performances en concerten van kunstenaars met verscheiden achtergronden worden naast elkaar getoond. Enkele installaties en performances analyseren de macht van media bij de beeldvorming van de geschiedenis en hoe wij ze ons herinneren. De impact op onze perceptie van de wereld, van kleine en grote gebeurtenissen staat centraal. De structuur van televisie, internet, het medium ‘film’ en het cinematografische beeld wordt gedeconstrueerd. De kunstenaars onderzoeken het moment of de ruimte tussen een gebeurtenis en de representatie ervan. Naast expo en performance is er ook dit jaar – uiteraard – weer bijzonder veel aandacht voor muziek.

Some Notes On Scelsi
Omwille van het thema van artefact organiseert STUK een avond rond Giacinto Scelsi (1905 – 1988). Hij was niet de bekendste maar wel één van de belangrijkste componisten van de 20ste eeuw. Scelsi’s late muziek werd gekenmerkt door een sterk doorgedreven concentratie op één enkele noot binnen een compositie, gecombineerd met een meesterlijk gevoel voor vorm. Hij ontketende een stille revolutie in de westerse muziekwereld met o.a. zijn bekendste werk Quattro Pezzi per Orchestra (elk opgebouwd rond 1 enkele noot). De beperking die hij zichzelf oplegde werd uitgewerkt met microtonale en subtiele verschuivingen, verbluffende harmonische klankvelden en eindeloze variaties in klankkleur en dynamiek. Het is onmogelijk de immense impact van zijn muziek in woorden te beschrijven.

Oren Ambarchi (guitaar), Stefaan Quix (laptop – piano), Keith Rowe (guitaar) en George van Dam (viool) komen 3 dagen in STUK werken aan een improvisatieconcert geïnspireerd door de muzikale ideëen van Scelsi. Op de openingsavond van artefact nemen ze plaats tussen het publiek waarbij iedereen een eigen koptelefoon en mengpaneel ter beschikking heeft. Elke luisteraar kan voor zichzelf (per muzikant) een balans zoeken in het geluid tussen links en rechts, het volume, hoge / midden / lage frequenties. De bezoeker is de 5de muzikant, niemand zal dezelfde luisterervaring beleven. Een unieke en niet te missen avond.

Some Notes On Tenney
Champ d’Action brengt een programma rond de Amerikaanse componist James Tenney (1934 – 2006). Tenney is een van de ietwat vergeten figuren die een belangrijke bijdrage aan het ontstaan van de minimal music heeft gegeven, maar die nadien wat naar de achtergrond is verdwenen. Als muzikant speelde hij in de ensembles van Reich en Glass, maar zijn compositorische wortels gaan veel breder dan het minimalisme. Tenney absorbeerde zowat alle invloeden van de Amerikaanse nieuwe muziek uit de twintigste eeuw, met naast minimal music vooral veel affiniteit met excentrieke componisten als Charles Ives, Conlon Nancarrow of Harry Partch. Tenney benadrukt in zijn muziek vaak het conceptuele karakter, wat één van de grondslagen van de minimal music is. De belangstelling van James Tenney gaat in de eerste plaats uit naar geluid. Ooit zei hij "Ik ben niet geïnteresseerd in muzikale emotie, en ik heb geen enkele interesse in drama, in feite doe ik alles om het te vermijden". De bedoeling van Tenney met zijn muziek is om inzicht te verschaffen in de perceptie van geluid.

Hoewel Tenney’s naam overal in de Amerikaanse muziekgeschiedenis van de afgelopen 40 jaar opduikt haalde zijn overlijden amper de kranten. Hij musiceerde met John Cage, Steve Reich en Phil Glass, hij was een invloedrijk theoreticus, hij was de oprichter van het Tone Roads ensemble, doceerde aan het beroemde instituut CalArts en leidde zo een belangrijke groep componisten op. Maar bovenal was hij zelf een innovatief componist, die bekend staat om zijn elegante, akoestische en elektronische werken. Naast het werk van Tenney staat ook nog een stuk van Giacinto Scelsi op het programma. De 2 componisten delen een fascinatie voor het binnendringen in de klank van een enkelvoudige noot en de boventoonspectra ervan.

Audiostore & Eavesdropper – Time Code Matter II
In time code matter II worden geluidsgolven fysiek zichtbaar als ze zich voortplanten door solide voorwerpen. De scenografie bestaat uit een installatie van twaalf massieve en zwevende stalen platen die geluid voortbrengen en die dus de luidsprekers vervangen. Dit gigantische resonantieapparaat wordt gecontroleerd door de laptops van de performers met behulp van aangepaste 12.1 surround audio software. In deze voorstelling zie je wat je hoort en voel je wat je ziet. De opstelling van het publiek midden in de installatie zorgt voor een unieke luisterervaring voor elke individuele positie.
Na de performance kan de time code matter installatie van Christoph De Boeck vrij bezocht worden. De stalen voorwerpen pulseren op een grondtoon en reageren als ze benaderd worden door bezoekers. De akoestische energie in de installatie is even indringend als ongrijpbaar.

Kim Hiorthøy & Benjamin Brunn
Maar liefst 7 jaar na debuut Hei zorgt Kim Hiorthøy voor een opvolger met My Last Day. Het was het wachten waard. Opnieuw zijn karakteristiek geluid, maar met meer melodie en songs. Samen met Four Tet, Matmos of Herbert wordt het soms New Electronic Folk Music genoemd.
Benjamin Brunn is onbekend dus onbemind. Zijn muziek klinkt als een soort trage techno, met erg mooie microklanken verspreid in zijn geluid. Live bouwt hij geleidelijk op: van ambient tot 125 bpm.

Milanese, Shackleton & Grimelock : dubstep night
Vorig jaar was Kode9 het absolute muzikale hoogtepunt van artefact. Dit jaar zorgen anderen voor een onvergetelijke dubstep avond. Milanese is één van de nieuwe namen in de scene. Hij brengt een scherpe mix van techno, percussie, donkere baslijnen en samples uit b-films. Shackleton vormt samen met Applebim het grensverleggende Skull Disco. Solo ligt hij de nadruk meer op subtiele percussie en gestoorde melodieën. Grimelock komt uit Brussel en brengt muziek ergens tussen dubstep en grime. Ze komen met mc’s en hun uitstekende live-reputatie.

Murcof – Machinefabriek
Cosmos is het derde album van de Mexicaan Murcof. De plaat klinkt monumentaal en illustreert de eindeloze mogelijkheden van met elektronica bewerkte akoestische instrumenten. Stilte speelt een cruciale rol in zijn weidse soundscapes.
Machinefabriek is het pseudoniem van de nederlandse geluidsknutselaar Rutger Zuydervelt. Zijn copy/paste werk integreert live muziek met bizarre samples van gesprekken of elektrische tandenborstels. Die klankenlaag vervormt hij tenslotte met effectapparaten en looppedalen tot spannende klanktapijten.

Modeselektor – Peter Van Hoesen
Happy Birthday van Modeselektor is het post-postmoderne elektronica-album waar de dance op zat te wachten. Eigenzinnige stijloefeningen in het negeren van conventies, van commerciële nineties-rave over hardcore tot gameboy deuntjes en subtiele ballads.
Support Peter Van Hoesen is de man achter het Brusselse Foton en het nieuwe label t2x. Live combineert hij diepe bass-dub-techno en broken beats.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Artefact Festival – Kunst en Nieuwe Media in Vlaams Brabant
Van dinsdag 12 tot zondag 17 februari 2008

Kunstencentrum STUK
Naamsestraat 96
3000 Leuven

Meer info : www.artefact-festival.be en www.stuk.be

Extra :
Aankondiging: Artefact, Koen Van Meel op Kwadratuur.be, 01/02/2008
Review : Giacinto Scelsi : ‘Trilogia, I tre Stadi Dell Uomo’, Dries Reynders op Kwadratuur.be, 08/01/2008
"Giacinto Scelsi , The Messenger" by Alex Ross, The New Yorker , Nov. 21, 2005
Modern music: Scelsi‘, Todd M. McComb, 27/01/2000 op www.medieval.org
Larry Polansky on James Tenney‘ , op pjoris.blogspot.com, 11/10/2006
James Tenney, 1934-2006‘ , Kyle Gann op www.artsjournal.com, 26/08/2006
James Tenney op newmusicbox.org (met video ‘Postcards from the Edge: James Tenney in his own words’)
Audiostore & Eavesdropper ‘Time Code Matter’ , Rik Van Lembergen op Kwadratuur.be, 14/09/2006
Interview Eavesdropper , Koen Van Meel, 1/11/2003 op Kwadratuur.be
Een rondleiding door Machinefabriek, Thijs Menting op www.kindamuzik.net, 14/02/2006

Info & audio :
James Tenney ‘Critical Band (fragment)’ door Relâche, Kim Hiorthøy ‘Album’ , Murcof ‘Cometa’ en Machinefabriek + Soccer Committee ‘Thole’ op Kwadratuur.be

Elders op Oorgetuige :
Deep Blue, Ryoji Ikeda & Artificiel op Happy New Ears, 26/09/2007
Champ d’action sluit Dag van de Nieuwe Muziek af, 6/07/2007
Sleeping Machine & Discodesafinado, 23/05/2007
Arne Deforce brengt hommage aan Scelsi, 22/05/2007
CAN’T/Jessica Rylan – Machinefabriek – Jeroen Vandesande, 18/10/2006
Goodiepal + Audiostore & Eavesdropper, 22/09/2006