The Rage of Life : een eigentijdse opera voor jongeren

The Rage of Life Zaterdag gaat The Rage of Life, een nieuwe opera voor ‘jong volk’ door de internationaal gevierde auteur Igor Bauersima en componiste Elena Kats-Chernin in première. Vanaf 24 april in Theater Troubleyn Antwerpen en vanaf 8 mei in Vooruit Gent. The Rage of Life, een tragikomedie die het midden houdt tussen het jeugdig verlangen naar het ware leven en verblindende doodsverachting. Auteur van het libretto is Igor Bauersima. Deze Zwitserse film- en theaterauteur, regisseur en scenograaf was in 2003 en 2004 de meest opgevoerde Duitstalige toneelschrijver. Zijn meermaals bekroonde theaterstuk Norway Today werd inmiddels in twintig talen vertaald.

In The Rage of Life speelt de radicale afwijzing van het maatschappelijk status-quo door de protagonisten een belangrijke rol: het centrale dramatische motief is de poging van gehavende jonge mensen om te ontsnappen uit een wereld die zij als corrupt ervaren. De helden van The Rage of Life vluchten weg uit een schaduwrijk dat al lang elke link met de realiteit is kwijt geraakt, naar een leven waarvan ze met zekerheid weten dat het bestaat -ook al zijn ze daar nooit eerder geweest.

Voor Bauersima’s tragikomische genre is Elena Kats-Chernin, een Australische met Russische roots, de ideale componiste. Als studente van Helmut Lachenmann in de jaren tachtig, schreef ze onder meer verschillende opera’s en musicals, waarbij ze er telkens meesterlijk in slaagde om een muzikale kruising te maken tussen tragedy en comedy. Haar werken combineren een uiterst ingewikkelde en virtuoze compositietechniek, gebaseerd op de seriële muziek, meteen onmiskenbare feeling voor boeiende operadramatiek.

‘De passie en de woede voor het leven’ – zo zou men de nieuwe tekst van Igor Bauersima kunnen vertalen. Het is een verhaal over een intens gevoel voor het leven, dat kost wat kost verdedigd wil worden, zelfs als daar geweld voor nodig is. Een verhaal ook over idealen, dromen en het doorzetten van eigen keuzes – ook wanneer de omgeving daar zijn bedenkingen bij heeft of probeert te verhinderen dat ze worden uitgevoerd.
En ook een verhaal over een strijd tegen de corruptie van de samenleving die zich in het kleine en het grote, in het denken en het handelen laat zien. The Rage of Life brengt al deze momenten van verzet samen en laat zien dat een vlucht mogelijk is.

Leif (Tobias Hächler) krijgt van zijn ouders te horen dat Helena (Liesbeth Devos) gestorven is, het meisje dat hij hartstochtelijk lief heeft. Ze heeft een brief achtergelaten waarin ze haar zelfmoord aankondigt. Leif kan niet geloven dat Helena dood is en gaat op zoek naar haar …
Zijn vrienden en familieleden vinden hem terug aan de oever van een kanaal op een verlaten industrieterrein. Hij lijkt verward en staat te praten tegen een onzichtbaar iemand. Ze overmeesteren hem en brengen hem naar een psychiatrische instelling. Daar blijft Leif Helena’s stem horen en tegen haar spreken.
De tweede dag van zijn verblijf in het ziekenhuis ziet hij Helena zijn kamer binnenglippen; ze is hem komen bezoeken om voor eeuwig afscheid te nemen… Leif tracht haar te overhalen zich aan de dokters te tonen. Maar Helena, die beweert gevaar te lopen als ze gevat wordt, is niet van plan zich voor Leif op te offeren. Net wanneer ze vertrekt, komen een dokter en een verpleegster de kamer binnen. Leif steekt de dokter neer met een injectiespuit en vlucht samen met Helena op zoek naar de geheime uitweg uit de stad…

De hoofdpersonages van The Rage of Life vluchten voor een wereld die gehuld is in schaduwen en zich al geruime tijd heeft afgewend van het echte leven. Zij gaan op zoek naar een bestaan waarvan ze zeker weten dat het er is, alhoewel ze het nooit gezien hebben.
In die zin is The Rage of Life ook geen louter tragisch gegeven. Weliswaar verloopt de handeling voor de jonge hoofdpersonages, Leif en Helena, niet van een leien dak, en worden zij met extreme omstandigheden geconfronteerd – maar er is ook een grote tendens tot optimisme. Het stuk wordt terecht een tragikomedie genoemd.

Toch gaat Bauersima de complexe thema s niet uit de weg, zoals de levensmoeheid die opduikt bij de jonge hoofdpersonages. “Het is geen toeval dat zelfmoord één van de meest voorkomende oorzaken van de dood is bij jonge mensen, zegt hij hierover. “Zelfmoord is daarbij niet het probleem, want het is de meest tragische oplossing om in een corrupte samenleving te vluchten voor een wanhopige strijd voor het goede in het leven. Een andere oplossing is de keuze voor een psychische dood en fysiek in leven blijven. Dat maakt je tot een deel van de samenleving waarvoor je op de vlucht bent. Dat proces begint meestal op een leeftijd wanneer kinderen sterk worden beïnvloed door volwassenen die hun fatale levensvisie aan hen overleveren, waardoor ze zelf tot zombies worden. In die zin kan je Rage of Life beschouwen als een soort zombie-opera, maar zonder het bloed.’

Ook het thema van de waanzin dat in de opera opduikt, sluit aan bij die vlucht. Leif wordt door zijn omgeving in de innerlijke vlucht gedreven en door zijn “normale omgeving in een hospitaal opgenomen met symptomen van geestelijke verwarring. Maar uiteindelijk bereikt men daardoor het tegendeel. Het wordt voor Leif een nieuwe kans om zijn doodverklaarde geliefde Helena terug te ontmoeten en opnieuw te vluchten.

Voor Bauersima krijgt die waanzin een centrale functie in het stuk en moeten we haar ernstig nemen en kritisch beschouwen. Want de populaire opvatting dat het bewustzijn in ieder geval de werkelijkheid bepaalt en het principe dat daaruit voortkomt en waarbij ieder zijn eigen waarheid heeft, zijn tegelijk algemeen gekoesterde én zeer waanzinnige concepten. De waanzin van de samenleving lijkt die van de waanzin van Leif te overtreffen.

De wereld van The Rage of Life krijgt een dubbel gezicht. Bauersima wil een wereld creëren die “vertrouwd en vreemd tegelijk is. Een wereld waarin het idealisme – in de brede zin van het woord – visueel aanwezig wordt gesteld. Hij laat zich daarbij beïnvloeden door de wereld van de film en de cartoons die hem erg vertrouwd zijn en die voor hem een startpunt vormden als verhalenverteller. Het wordt een wereld die meer dan een apocalyptisch eindspel, is een wereld is die niet afgesloten is, maar een opening laat. “Ik denk aan een wereld in The Rage of Life als één waaraan iemand die zelfmoord pleegt tracht te ontvluchten. Daarom zou ik liever willen spreken van een overgangsspel . Uiteindelijk blijven de hoofdpersonages gedreven door één kracht die hen in stand houdt: zij verlangen naar een goed leven. Zoals het motto van het stuk aangeeft, kan men zeggen: They hear music en ze leven verder – tegen de stroom.

Elena Kats-Chernin schreef voor The Rage Of Life een partituur die een evenwicht wil zijn tussen toegankelijkheid en diepgang. Ze componeerde een beweeglijke muziek die de hartslag kan bepalen voor dit intense stuk maar die ook ruimte biedt aan reflectieve passages als daar in de plot nood aan is. Haar muziek tracht een waarachtige uitdrukking te zijn van de passie en de woede die in het stuk aanwezig is.

Maestro Daniel Inbal, zoon van Eliahu Inbal, brengt de partituur van Elena-Kats Chernin voor het eerst tot leven samen met een ensemble van het Symfonische Orkest van de Vlaamse Opera. De jonge Belgische sopraan Liesbeth Devos creëert de rol van Helena met de jonge Zwitserse bariton Tobias Hächler als Leif.

Tijd en plaats van het gebeuren :

The Rage of Life
Zaterdag 24, woensdag 28 en
vrijdag 30 april 2010, telkens om 20.00 u
Troubleyn Laboratorium

Pastorijstraat 23
2060 Antwerpen

Meer info : www.vlaamseopera.be
———————-
Zaterdag 8, zondag 9 en woensdag 12 mei, telkens om 20.00 u
Kunstencentrum Vooruit

Sint-Pietersnieuwsstraat 23
9000 Gent

Meer info : www.vooruit.be en www.vlaamseopera.be

Gratis inleiding 45 minuten voor aanvang voorstelling op 24, 28 april en 8 en 12 mei

Extra :
Elena Kats-Chernin op www.boosey.com, en.wikipedia.org en youtube